جنس نرگس (Narcissus L.) در زير رده تك‌لپه‌اي‌ها و تيره نسرين‌سانان قرار دارد. در مورد گونه‌هاي موجود در جنس نرگس اتفاق نظر وجود ندارد، ولي به طور كلي مي‌توان گفت كه اين جنس داراي بيش از 50 گونه اس . نرگس به طور عمده، در ناحيه مديترانه يافت مي‌شود و مركز پيدايش آن اسپانيا، پرتغال و شبه جزيره ايبري مي‌باشد. بعضي گونه‌ها در شمال آفريقا، فرانسه و يونان نيز ديده مي‌شوند. امروزه توليد عمده جهاني گونه های نرگس در انگليس، هلند و آمريكا صورت ميگيرد. در ايران بيشترگونه N. tazetta L  به صورت نرگس زارهای طبيعی وجود دارد يا کشت می شود. اين گياه بهار گل از ديدگاه زيباشناختي مورد توجه زيادي است و مهمترين استفاده آن به صورت گل بريدنی و گياه گلداني است و در فضاي سبز و باغچه ها نيز کشت می شود. افزون بر ويژگي‌هاي زينتي ياد شده، متابوليت‌هاي ثانويه استخراج شده از اين گياه داراي اثرات ضد ويروسي و ضد سرطان هستند و در درمان بسياري از بيماري‌هاي عصبي از جمله بيماري آلزايمر به کار می روند. درحال حاضر در كشورمان تنها سه نرگس‌زار وجود دارد كه در استان‌هاي فارس (شهرستان‌هاي كازرون و مُهر) و خوزستان (شهرستان بهبهان) قرار دارند.  البته در استان‌ فارس در بخش خفر از شهرستان جهرم، نرگس در باغ‌هاي مركبات و در شيراز مقدار کمي نرگس در مجموعه باغ های قصر دشت توليد می شود. خوشبختانه در سال‌هاي اخير توجه بيشتري به نرگس شده و منابع طبيعي استان فارس در حال گسترش دادن نرگس‌زارها به ويژه در شهرستان كازرون مي‌باشد و البته نورآباد ممسني و گچساران هم از اولويت‌هاي بعدي اين برنامه مي‌باشند. طرح گسترش نرگس‌زارها از يك سو و محبوبيت نرگس در بازار به ويژه به صورت گل بريدني زمستانه سبب شده است كه در حال حاضر كمبود شديد سوخ در بازار احساس شود و قيمت آن نيز افزايش چشمگيري يافته است .نرگس توسط بذر، توليد سوخك توسط سوخ‌ مادري ، فلس دوقلو يا جفتي، به شيوه قاش برداري و يا به شيوه‌هاي درون شيشه‌اي افزايش مي يابد. بذر تنها در روش‌‌هاي بهنژادي استفاده مي‌شود و در ساير موارد، به دليل دوره نونهالي طولانی به کار گرفته نمي‌شود. روش طبيعي افزايش نرگس، يعني توليد سوخك نيز بسيار کنداست و افزايش ساليانه آن حدود 6/1 سوخ در سال است و بنابراين، براي توليد 1000 سوخ حدود 16 سال طول مي‌كشد. روش فلس دوقلو كه در شمار ديگري از سوخ‌ها استفاده مي‌شود، به ويژه در مورد نرگس بسيار سودمند است و از نظر سرعت افزايش بين روش طبيعي و روش كشت بافت قرار مي‌گيرد. شيوه فلس دوقلو، روشي بسياركارا براي افزايش نرگس است كه به ويژه در برنامه‌هاي به‌نژادي و افزايش سريع گياهان برتر و عاري از ويروس مادري كاربرد زيادي دارد. همچنين، نياز به امكانات پيشرفته ندارد و آموزش دادن آن به نرگس کاران نيز آسان مي‌باشد. در افزايش به شيوه فلس دوقلو، سوخ‎هاي در اندازه گلدهی به ٨ تا16 برش طولي تقسيم مي‎شوند. سپس هر قسمت به گونه‎اي بريده مي‎شود كه جفت فلس‎ با يك قسمت از صفحه پايه‎اي همراه باشد.  قاش برداری در واقع شكل ساده شده روش فلس دوقلو مي‎باشد. در اين روش يا قطعات جدا شده به قطعات كوچك‎تر تقسيم مي‎شوند و يا به همان صورت اوليه به کار مي روند. روش قاش برداری از نظر سرعت افزايش بعد از روش فلس دوقلو است. از عوامل موثر بر افزايش به شيوه فلس دوقلو و قاش برداري مي‌توان زمان انجام تيمار، اندازه افزونه ، موقعيت افزونه در سوخ مادري، شرايط نگهداري و تنظيم كننده‌هاي رشد را نام برد.

 منبع: دكتر همايون فرهمند . پايان نامه مقطع دكتري . دانشگاه شيراز دانشكده كشاورزي