چرا بايد نسبت به اهلي كردن گياهان دارويي اقدام كرد؟

1-  به طور کلی گیاهان طبیعت از مقادیر ناچیزی مواد موثره دارویی برخوردارند و به لحاظ کیفی اجتصاصی می باشند، بنابراین بهتر است به عنوان نمونه نگهداری شوند. چه بسیار گیاهانی هستند که به صورت وحشی در طبیعت رشد می کنند و از ماده موثره مورد نظر میزان کمی دارا می باشند. در مورد این گیاهان ضمن اینکه بدلیل داشتن آن ماده موثره اختصاصی می باشند، باید به عنوان نمونه در کلکسیون و ژرم پلاسم حفظ شوند و نسبت به اهلی کردن آنها اقدامات لازم را انجام داد.

2-  از آنجا که انتشار جغرافیایی گونه‌های گیاهی اعم از دارویی و غیردارویی تابع اوضاع زیست محیطی سرزمین‌های مختلف می باشد، بنابراین توضیح کمی و کیفی مواد موثره گیاهان دارویی در سرزمین‌های مختلف جهان متفاوت خواهد بود و به مواد موثره محلی هر سرزمینی در همه جا نمی توان به آسانی دسترسی پیدا نمود.

3- از آنجا که گیاهان وحشی (برخلاف گیاهان مزرعه) در محدوده‌های جغرافیایی گسترده‌ای یافت می شوند جمع آوری و دسترسی به آنها از نظر اقتصادی مقرون به صرفه نمی باشند.

4- گاهی اتفاق می افتد در پهنه رویشی یک قاره جغرافیایی هم نتوان زیرگونه دارویی خاصی را که مورد نظر است پیدا نمود یعنی ممکن است مثلا دو زیر گونه از یک گونه گیاهی آن قدر با هم تفاوت داشته باشند که یکی تا حدودی غنی از متابولیت دارویی مورد نظر بوده و دیگری که به وسعت یک قاره انتشار دارد دارای مقادیر کم و نامناسبی از آن متابولیت دارویی باشد .

5- حتی استفاده از رویشگاه‌های وحشی پاسخگوی صنایع دارویی نخواهد بود و چنین استفاده گسترده موجبات نابودی آنها می شود.

6- ضرورت حفظ ذخایر متابولیتی طبیعت : ایران کشوری وسیع با اقلیم‌های گوناگون و متنوع است به طوریکه بیش از 7500 گونه گیاهی در ایران وجود دارد و این میزان چندین برابر گیاهان موجود در قاره اروپا است. بنابراین یک ژرم پلاسم غنی از گیاهان و بویژه گیاهان دارویی وجود دارد. با توجه به این گستردگی و تنوع ایران ما یکی از غنی‌ترین ژرم پلاسم‌ها برای گیاهان است، که با بهره‌گیری اصولی و صحیح از آنها و الگوبرداری از طبیعت آنها ضمن حفظ این گیاهان در طبیعت نسبت به اهلی کردن آنها اقدام کنیم. با اهلی کردن این گیاهان علاوه بر این که ما یک گیاه دارویی را برای کشت و کار آماده کردیم، آن را در طبیعت نیز حفظ کرده ایم.

تهیه کننده مهندس کرامت اله سعیدی