زيره سياهCarum carvi L.

خصوصيات گياهشناسي: زيره سياه گياهي است علفي و عموما دوساله كه در سال دوم رشد به ساقه مي‌رود. ارتفاع گياه به 1 تا 5/1 متر مي‌رسد. برگهاي گياه داراي بريدگيهاي عميق مي‌باشد.  گلهاي زيره بصورت چتر مركب و به رنگ سفيد يا صورتي هستند. گياهان دوساله در ارديبهشت ماه سال دوم به گل مي‌روند. ميوه آن بيضوي شكل و به رنگ قهوه‌اي مي‌باشد. ميوه داراي بوي مطبوعي است كه ناشي از وجود اسانس در آن است. وزن هزار دانه 4-3 گرم مي‌باشد.

اكولوژي: زيره در طول دوره رشد به به درجه حرارت زيادي نياز ندارد. درجه حرارت مطلوب براي رشدو تشكيل ميوه 20-16 درجه سانتي‌گراد است.   زيره در طول دوره رشد به آب فراواني نياز دارد و در صورت كم‌آبي عملكرد به شدت كاهش مي‌يابد. بيشترين نياز گياه به آب در مرحله ساقه‌دهي و تشكيل گل مي‌باشد.   زيره تقريبا در هر نوع خاكي رشد مي‌كند ولي براي توليد انبوه نياز به خاكهايي با بافت متوسط و مقادير فراواني عناصر غذايي دارد.   PH مناسب خاك براي رشد زيره 5/7-5/5 مي‌باشد. 

كاشت: تكثير زيره از طريق بذر مي‌باشد. كشت آن نيز بصورت مستقيم مي‌باشد. ميزان بذر مورد نياز براي يك هكتار حدود 10-8 كيلوگرم مي‌باشد. فاصله رديف‌هاي كشت را حدود 50-40 سانتي‌متر و فاصله گياهان روي هر رديف را حدود 30 سانتي‌متر در نظر مي‌گيرند. سيستم كاشت در زيره بصورت فارو مي‌باشد. كشت را مي‌توان بصورت بهاره يا پاييزه انجام داد كه در كشت بهاره اواخر اسفند و در كشت پاييزه اوايل پاييز اقذام به كشت مي‌كنند.

داشت: با توجه به اقليم و گرماي هوا نياز آبي زيره تفاوت دارد ولي معمولا 7-6روز يكبار آبياري بايد انجام شود.   در بهار سال دوم بايد بين رديف‌ها را كولتيواتور زد تا تهويه خاك بهتر انجام شود اين عمل نقش مهمي در افزايش عملكرد دارد.   قبل و يا بعد از كاشت و قبل از رويش بذر مي‌توان از علف‌كش مركازين به ميزان 5-4 كيلوگرم در هكتار استفاده نمود. پس از رويش نيز مي‌توان از علف‌كش آفالون به ميزان 2-1 كيلوگرم در هكتار استفاده كرد. 

برداشت: اندام دارويي مورد استفاده زيره بذر (ميوه) آن مي‌باشد. برداشت بذور در سطوح كوچك با دست امكان‌پذير است ولي در سطح وسيع بايد از ماشين‌هاي مناسب برداشت استفاده نمود. برداشت محصول معمولا در مرداد ماه سال دوم انجام مي‌شود. پس از برداشت دانه‌ها را خشك مي‌كنند براي اين عمل مي‌توان از خشك‌كن‌‌هاي برقي يا از جريان هواي آزاد استفاده نمود. عملكرد بذر زيره حدود 1500-500 كيلوگرم در هكتار است. لازم به ذكر است كه زيره حساس به ريزش است و در هنگام برداشت اين نكته را بايد مدنظر قرار داد.

-          خواص دارويي مهم: ضدنفخ، ضداسپاسم، طعم‌ دهنده غذا و درمان ناراحتي‌ هاي معده