علوم باغبانی

شوید (شبت) با نام علمی Anethum graveolens  متعلق به خانواده چتریان (Apiaceae) می باشد. این گیاه در دسته سبزیجات برگی طبقه بندی شده و از نظر فصل رشد یک سبزی فصل سرد محسوب می شود. شبت گیاهی یکساله می باشد. این گیاه نسبت به زمین های آبگیر حساس بوده و زمین های نیمه سنگین با هوموس کافی برای کشت آن مناسب می باشد. منشأ این گیاه جنوب اروپا بوده و از نظر گلدهی گیاهی روز بلند می باشد، بنابراین در صورتی که در شرایط استان اردبیل کشت این گیاه صورت گیرد، بهره وری مناسبی از نظر تولید اندام رویشی خواهد داشت. از طرف دیگر این گیاه در دسته گیاهان دارویی نیز طبقه بندی می گردد. اسانس این گیاه که از بذر و پیکره رویشی استخراج می گردد، خاصیت ضد باکتریایی دارد. طول دوره رشد با توجه به منطقه بین 70 تا 80 روز به طول می انجامد. چنانچه بذور کاملاً رسیده در شرایط مناسب نگهداری در مکان مناسبی قرار گیرند، به مدت 2 الی 3 سال از قوه نامیه مناسبی برخوردار خواهند بود. درجه حرارت مناسب برای رویش بذور 8 الی 10 درجه سانتی گراد می باشد. بذور در فضای آزاد 10 تا 17 روز پس از کاشت سبز می شوند. از نظر تناوب کاشت، چنانچه شبت برای استفاده از اندام رویشی مورد استفاده قرار گیرد قبل و پس از آن می توان هر نوع گیاهی را کشت نمود. کشت شبت و تکثیر آن از طریق بذر صورت می گیرد. چنانچه هدف از کشت استفاده از اندام رویشی باشد بذور به طور مستقیم در فواصل 15×35  سانتی متر کشت می شوند. میزان بذر مورد نیاز با توجه به میزان تابش در منطقه بین 12 تا 20 کیلوگرم در هکتار متفاوت است. میزان کودهای شیمیایی به ازاء هر هکتار شامل 66 کیلوگرم ازت، 23 کیلوگرم فسفر، 200 کیلوگرم پتاس و 10 کیلوگرم منیزیم می باشد. از بیماری های عمده این گیاه می توان ویروس C.M.V، ویروس موزاییک یونجه، قارچ فوزاریوم، پزودوموناس و زنگ شبت را نام برد. از نظر آفات، شته ها مهمترین آفت این گیاه می باشند که برای مبارزه با آن می توان از علف کش فوسدرین استفاده نمود.