علوم باغبانی

آلوئه ورا (صبر زرد) Aloe vera از تیره Liliaceae

خصوصيات گياهشناسي: صبرزرد گياهي است چندساله با برگهاي گوشتي و آبدار كه شبيه برگهاي كاكتوس است. روي برگها نيز خالهاي سفيدرنگي قابل مشاهده است. ساقه گلدهنده گياه پس از چندين سال ظاهر مي‌شود كه بصورت خوشه مانند و گلها به رنگ زرد و يا نارنجي رنگ مي‌باشند. ارتفاع گياه چندساله به همراه ساقه گلدهنده به حدود 130 سانتي‌متر مي‌رسد.

اكولوژي: بطور كلي صبرزرد مخصوص مناطق گرمسيري و استوايي است. در كشور ما نيز اين گياه در مناطق جنوبي يافت مي‌شود. به سرما بسيار حساس است و در دماهاي زير صفر از بين مي‌رود. براي رشد مطلوب به نور فراوان و گرما نياز دارد. pH مناسب خاك براي رشد اين گياه حدود 7-5/6 مي‌باشد. خاك مناسب براي رشد آن خاكهاي سبك با تهويه عالي است.  

كاشت: تكثير صبر زرد از طريق پاجوش‌هاي آن مي‌باشد. البته اخيرا از طريق روش‌هاي كشت بافت بصورت تجاري نيز تكثير مي‌شود. براي كاشت ابتدا در اواخر تابستان و اوايل پاييز پاجوش‌ها را از گياه جدا كرده و در گلخانه در بستر مناسب كشت مي‌كنند تا ريشه‌دار شوند و استحكام كافي پيدا كنند.پاجوش‌هاي ريشه‌دار شده را در فصل بهار به مزرعه اصلي منتقل مي‌كنند. سيستم كاشت صبر زرد بصورت فارو مي‌باشد كه در اين حالت فاصله رديف‌ها را حدود 100 سانتي‌متر و فاصله گياهان روي هر رديف را 50 سانتي‌متر در نظر مي‌گيرند. براي كشت يك هكتار صبر زرد به حدود 25 هزار پاجوش نياز است.

داشت: آبياري صبر زرد نبايد به ميزان زياد انجام شود و با توجه به اقليم منطقه و گرماي هوا آبياري 15-10 روز يكبار انجام مي‌شود و نكته مهم منظم بودن آبياري مي‌باشد كه عملكرد ژل را افزايش خواهد داد. 

برداشت: اندام دارويي مورد استفاده گياه  برگهاي آن مي‌باشد كه از آن ژل استخراج مي‌شود. برگها را مي‌توان از سال اول در پاييز برداشت نمود كه براي اين منظور برگهاي خارجي گياه از قاعده قطع مي‌شوند. پس از برداشت بلافاصله بايد اقدام به استخراج ژل نمود و يا برگها را توسط كانتينرهاي يخچال‌دار به كارخانه فرآوري منتقل نمود.

خواص دارويي مهم: اين گياه شديدا مسهل مي‌باشد همچنين به ميزان بسيار زيادي در صنايع آرايشي-بهداشتي مصرف مي‌شود.